آخرین دستاوردها
خانه - دستاوردها و اختراعات - ایران به فناوری پیچیده نمک زدایی از نفت خام دست یافت

ایران به فناوری پیچیده نمک زدایی از نفت خام دست یافت

دکتر مهدی محمدی، مجری این طرح فناورانه صنعت نفت، در حاشیه مراسم رونمایی از فناوری نمک زدایی از نفت خام با بیان این که گاز و نفت استخراج شده به همراه آب و نمک است، افزود: برای جداسازی املاح نفت استخراج شده نیاز به فناوری بالایی است. وی فرآیند نمک زدایی را یکی از روش‌های مناسب برای حذف املاح نفت نام برد و گفت: در حال حاضر واحد نمک زدایی در کشور وجود دارد ولی دانش فنی آن در کشور وارداتی بود که از این رو اقدام به کسب دانش فنی این فرآیند کردیم. محمدی با تاکید بر این که فناوری نمک زدایی از نفت خام از پیچیدگی‌های بسیاری برخوردار است، ادامه داد: در فرآیند نمک زدایی با اعمال میدان الکتریکی اقدام به جداسازی املاح از نفت می‌شود.

مجری طرح با بیان این که این پروژه در پژوهشگاه صنعت نفت اجرایی شده است، گفت: در این مطالعات موفق به ساخت قطعه پوشینگ ورودی مونتاژ بالا شدیم. علاوه بر آن نقشه راهی برای دستیابی به این فناوری نیز طراحی کردیم. محمدی با اشاره به انجام این فرآیند در مقیاس آزمایشگاهی خاطرنشان کرد: با نتایج مناسبی که در فاز آزمایشگاهی برای جداسازی املاح از نفت خام به دست آمد، فاز پایلوت آن اجرا شد و در این فاز موفق به استفاده از فناوری نمک زدایی از نفت خام در مدت سه ماه شدیم که این فرآیند به طور پیوسته انجام شد. مجری طرح با تاکید بر این که نرم افزارهای شبیه سازی این فرآیند نیز در این پروژه تولید شده است، خاطرنشان کرد:‌ ساخت موبایل فناوری نمک زدایی از نفت خام در فاز پایلوت نیز برنامه‌ آینده پژوهشگاه صنعت نفت است که برای صنعتی کردن این پروژه نیاز به همکاری با بخش صنعت است. وی با اشاره به پراکندگی مخازن نفتی کشور آمادگی این پژوهشگاه را برای ساخت واحدهای سیار اعلام کرد.

امیر عباس حسینی جانشین رییس پژوهشگاه صنعت نفت، با بیان این که نفت خام استخراج شده از مخازن زیرزمینی در حوزه خشکی و در حوزه دریا، همواره مقدار قابل توجهی مواد ناخواسته نظیر آب و املاح همراه خود دارد، گفت: این آب و املاح نامطلوب همراه نفت خام می‌تواند مزاحمت‌هایی را در فرآیندهای پالایشگاهی، خطوط انتقال نفت خام و فرآورش‌های مختلفی که می‌بایست بر روی نفت خام انجام شود، ایجاد کند. وی در ادامه افزود: خوردگی و رسوب گذاری از جمله خسارت‌هایی است که این املاح به تأسیسات وارد می‌کنند؛ آب و نمک همراه نفت خام می‌تواند هم برای خطوط لوله و هم برای واحدهای پالایشگاهی خورنده باشد. حسینی، معاون فناوری و روابط بین الملل پژوهشگاه با اشاره به این که مقادیری از آب همراه نفت خام را می‌توان به روش‌های ثقلی، تحت اثر اختلاف دانسیته آب و نفت از آن جدا کرد گفت: این فرآیند در جدا کننده‌های چند فازی انجام می‌شود ولی این جداسازی به طور کامل انجام نمی‌شود زیرا همواره مقادیری از آب به صورت امولسیون داخل نفت حبس می‌شود که شامل قطرات با سایز بسیار کوچک می‌باشد.

این مقام مسئول تصریح کرد: جداسازی این قطرات ریز آب تحت اثر وزن عملا غیر ممکن است و می‌بایست برای انجام این کار، نفت خام وارد واحدی به نام واحد نمک زدایی الکتروستاتیک شود. وی با بیان این که نخستین واحدی که در واحدهای بهره‌برداری در بخش بالادستی و پالایشگاه‌های نفت و میعانات گازی وجود دارد، واحد نمک زدایی الکتروستاتیک است گفت: در این واحد مقادیر باقیمانده آب نمک همراه از نفت خام جدا می‌شود و نفت خام این قابلیت را پیدا می‌کند که وارد فرآیند تقطیر و جداسازی در پالایشگاه شود. حسینی با بیان این که این فناوری در کشور ما یک تکنولوژی وارداتی است و ساخت واحدهای نمک­ زدایی الکتروستاتیک به شرکت‌های خارجی واگذار می‌شود اظهار داشت: این شرکت‌ها در شرایط تحریم، بسیار طولانی و با قیمت بالاتری همکاری می­‎کنند و همچنین نمک ­زدای الکتروستاتیک نفت ­خام (دیسالتر) به دلیل پیچیدگی‌های خاص تکنولوژی آن و نیز به علت عدم وجود دانش فنی مربوطه در کشور ناشناخته باقی مانده بود از این رو پژوهشگاه صنعت نفت این نیاز را از چهار سال گذشته احساس کرد و برای رفع این نیاز صنعت نفت اقدام به برنامه ریزی نمود، بخشی از پژوهش انجام شده جنبه نرم افزاری و بخش دیگر آن جنبه سخت­ افزاری دارد.

وی یکی دیگر از اهداف پژوهشگاه در بومی­ سازی فناوری نمک­ زدا را شناسایی گلوگاه­‎های تکنولوژی و تلاش در جهت دستیابی به دانش مربوطه به ساخت آنها دانست و گفت: قطعه پوشینگ ورودی ولتاژ بالا به مخزن نمک ­زدا از مهم‌ترین بخش­‎های تکنولوژی نمک­ زدا به شمار می­‎آید از این رو طراحی و ساخت این قطعه حیاتی (در ابعاد صنعتی) در پژوهشگاه انجام شد و عملکرد آن نیز با موفقیت تست شد و مورد تأیید قرار گرفت. وی افزود: ثبت اختراع مربوط به ساخت پوشینگ ولتاژ بالا که به تأیید سازمان پژوهش‌های علمی و صنعتی ایران رسیده حاصل تلاش‌های پژوهشگاه در این مسیر است. وی در بیان کاربردهای این فناوری در صنعت گفت: این پایلوت می­تواند کاربردها و قابلیت‎­های مختلفی برای صنعت داشته باشد، از جمله می­‎توان از آن برای تست عملکرد شرایط عملیاتی برای انواع نفت ­خام و انتخاب شرایط عملیاتی بهینه استفاده نمود.

این مقام مسئول تصریح کرد: همچنین می­‎توان از آن برای بررسی عملکرد ماده ­ای به نام دمولسیفایر نیز استفاده نمود، سالانه واحدهای نمک­ زدا تحت تست‌های میدانی انتخاب دمولسیفایر قرار می­‎گیرند که این ریسک را دارد که نفت خام خروجی از واحد کیفیت صادرات و انتقال را نداشته باشد. وی در تشریح برنامه‌های آتی گفت: پژوهشگاه صنعت نفت قصد دارد پایلوتی با مقیاس بزرگ‎تر از پایلوت کنونی (به نام پایلوت موبایل یا واحد نمک­ زدای سیار) را با همکاری صنعت نفت بسازد، این پایلوت موبایل می‎­تواند در کنار واحدهای عملیاتی و بهره‌برداری قرار گرفته و یک انشعاب از خوراک واحد اصلی وارد این پایلوت شده و تست میدانی شود. جانشین رییس پژوهشگاه در خاتمه با بیان این که از این پایلوت موبایل می­‎توان برای تست میدانی عملکرد دمولسیفایر در مقیاس خیلی کوچک‎تر از صنعت استفاده کرد گفت: با توجه به نتایج حاصله می‌توان تصمیم­ گیری کرد که با توجه به شرایط مخزن، نوع نفت خام و میزان آب همراه کدام دمولسیفایر گزینه مناسب­‎تری می‎­باشد؛ با این کار تمام ریسک‌ها به جای واحد صنعتی به پایلوت موبایل منتقل می­‎شود و این پایلوت می‌تواند به واحدها و مناطق عملیاتی متقاضی مختلف ارائه سرویس نماید.

ایسنا پژوهشگاه صنعت نفت

لینک کوتاه: http://iranetavana.ir/?p=6425

نظر خود را بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شد.خانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*

معادله امنیتی *